Demir Eksikliği Anemisi Nedir?
Demir eksikliği anemisi, kanda yeterli miktarda alyuvar hücresinin bulunmamasından kaynaklanan aneminin bir türüdür. Vücuttaki dokuya oksijen taşıma görevi üstlenen alyuvarların yeteri kadar ve sağlıklı olmaması, insan metabolizması için önemli bir sorundur. Demir eksikliği anemisi, vücuttaki demir miktarının yetersiz olmasına denir. İnsan vücudunun yeterli demire sahip olmaması, beraberinde ciddi sorunları getirir. Yeterli demir olmaması, alyuvar hücrelerinin vücudun ihtiyacı olan bölümlerine oksijen taşıyacak olan hemoglobin maddesinin üretilememesi anlamına gelir. Demir eksikliği anemisi, bu durumun tabii sonucu olarak kişiyi yorgun ve nefes nefese bırakır.
Demir Eksikliği Anemisi Nasıl Önlenir?
Demir eksikliği anemisinin doğal şartlarda demir takviyesi ile düzeltmek mümkündür. Fakat bazı durumlarda, (özellikle iç kanama riskinin olduğu durumlar) aneminin giderilmesi için ek tetkikler, labaratuvar testleri veya farklı tedavi yöntemlerine başvurulması gerekebilir. Demir eksikliği anemisi, genellikle vücudun sağlıklı alyuvar üretebilecek demire sahip olmadığı durumlarda ve zaman içinde gelişir. Yeterli demir olmadığında vücut, öncelikle depoladığı demiri kullanır. Bu sebeple aneminin başlarda teşhisi herhangi bir test yapılmadan zordur. Zaman içerisinde vücut depoladığı demiri bitirince eksiklik belirtileri hissedilir olmaya başlar.
Demir Eksikliği Anemisinin Belirtileri Nelerdir?
Demir eksikliği anemisi belirtileri arasında en çok hissedilen, halsizlik ve yorgunluktur. Kanda yeteri kadar hemoglobin olmaması beraberinde halsizliği getirir. Bunun yanı sıra nefes darlığı ve baş dönmeleri meydana gelir. Kişi günlük yaşamında aksaklıklar gözlemler. Kronik baş ağrısı, el ve ayaklarda üşüme hissi, diş eti ve tırnaklarda soluklaşmalar olur. Ayrıca nefes nefese kalma ve göğüste oluşan ağrılar da şiddetli hissedilen belirtiler arasındadır. Demir eksikliği anemisinin arttığı durumlarda kişinin saç ve tırnaklarında kırılmalar, dilde şişme ve ağız içinde yara oluşumları meydana gelir. Bununla birlikte ağız kenarında çatlaklar meydana gelir ve dalakta büyüme ve sık sık enfeksiyona yakalanmalar oluşur. Demir eksikliği anemisi bulunan kişiler, buz, boya, kireç gibi maddelere aşerebilirler. Bu duruma pika denir. Bu belirtilerin herhangi birini kendisinde gözlemleyen kişi, mutlaka bir uzmana görünmelidir.
Demir Eksikliği Anemisi Tedavisi Nasıl Yapılır?
Demir eksikliği anemisinin nasıl giderileceği ile alakalı mutlaka bir uzman görüşü alınmalıdır. Demir eksikliğinin nedenleri ve zararları ile ilgili ne kadar bilgiye sahip olunursa olunsun, tedavisi için mutlaka bir doktora başvurulmalıdır. Bununla birlikte içeriğinde demir olan besinlerin tüketimine de önem verilmelidir. Belirtilerden hareketle kişiye uygun tedavi yöntemi belirlenir ve günlük beslenme alışkanlıklarının değiştirilmesi istenebilir. Reçeteli ilaçlar dışında kişinin günlük olarak tükettiği besinlerin içeriği de oldukça önemlidir. Demir eksikliği anemisi olan kişiler, hem demir bakımından zengin besinler tüketmeli hem de bu besinlerin içerisindeki demirin kandaki emilimini arttıracak diğer besin takviyelerini de almalıdırlar. Bunun aksi bir durum söz konusu olursa, yani kişi bir yandan besinlerden gerekli demiri alıp diğer yandan emilimi azaltacak besinler tercih ederse bu bir takviye ve tedavi sayılmayacaktır.
Demir Eksikliği Anemisinde Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
Demir eksikliği anemisi dikkat edilmediğinde kötü sonuçlar doğurabilir. Gerekli demirin alınmamasından kaynaklı, organlar dolaylı olarak da olsa zarar görebilir. Kişinin sosyal hayatı sekteye uğrar ve kişi kronik sıkıntılarla boğuştuğu kaotik bir döneme girer. Hafif-orta ağırlıktaki demir eksikliği anemisi bulgu ve belirti vermeyebilir. O bakımdan küçük bir belirtiyi bile göz ardı etmemekte fayda vardır. Bir uzman yardımıyla gerekli tanı konulduktan sonra aneminin şiddetine bağlı olarak bir tedavi sürecine girilir. Tedavi, şiddetine göre beslenme tarzı değişiklikleri, gıda takviyeleri ve cerrahi girişimler olarak değişkenlik gösterebilir. Eğer demir eksikliği anemisi ağırsa hastanede yatarak tedavi gerekebilir. Kişi bunları hiçbir şekilde göz ardı etmemelidir.